Đại diện Bộ Y tế cho rằng Nghị quyết mới ban hành của Chính phủ sẽ "tháo gỡ cho nhiều bệnh viện đang trở thành con nợ" do chi phí khám chữa bệnh chưa được Quỹ BHYT thanh toán.
Ngày 7/11, trả lời VnExpress, một lãnh đạo Bộ Y tế cho biết như trên, trong bối cảnh Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết về đảm bảo thuốc, trang thiết bị y tế và thanh toán chi phí khám chữa bệnh bảo hiểm y tế (BHYT), trong đó cho phép thanh toán chi phí khám chữa bệnh BHYT năm 2021 bằng mức chi của các bệnh viện, theo báo cáo quyết toán năm và được cơ quan bảo hiểm xã hội giám định.
"Bộ Y tế sẽ có văn bản gửi các đơn vị để triển khai theo nghị quyết mới của Chính phủ", đại diện này nói và cho rằng Nghị quyết mới giúp các bệnh viện được thanh toán đủ so với chi phí thực chất đã bỏ ra khám chữa bệnh.
Thời gian qua, nhiều bệnh viện bị chậm thanh toán BHYT là do vướng mắc liên quan Luật BHYT và Nghị định 146. Một số nội dung quy định chưa thống nhất trong các văn bản quy phạm pháp luật, dẫn đến khó khăn khi áp dụng tổng mức thanh toán BHYT. Năm 2021, do dịch bệnh Covid-19, có những bệnh viện giảm chi, nhưng cũng có những bệnh viện số chi tăng lên. Những nơi chi phí giảm thì không bị ảnh hưởng bởi quy định tổng mức thanh toán, còn những nơi chi phí tăng trong năm 2021 bị ảnh hưởng.
Để triển khai Nghị quyết mới này, cơ quan bảo hiểm xã hội (BHXH) các tỉnh sẽ làm việc với từng cơ sở, lúc đó đơn vị nào vướng mắc sẽ được xử lý. "Khi được thanh toán, bệnh viện có tiền để trả cho nhà cung cấp, nhà thầu, bởi tiền thuốc, vật tư chiếm 40% tổng chi phí", đại diện Bộ Y tế nói và cho biết không được thanh toán là một trong những nguyên nhân khiến các bệnh viện gặp khó khăn trong mua sắm, đấu thầu. Nghị quyết mới mang tính chất "chữa cháy tạm thời", để tháo gỡ cần phải sửa Nghị định 146.
Đại diện Sở Y tế TP HCM cũng cho rằng Nghị quyết mới sẽ là cách tháo gỡ cho các bệnh viện không chi theo định suất, mức trần. Địa phương này mới đây phải kêu cứu vì nhiều bệnh viện không được quỹ bảo hiểm y tế thanh toán 1.088 tỷ đồng trong giai đoạn 2019-2021. Riêng 8 tháng đầu năm nay, số lượt khám và điều trị nội trú của các bệnh viện chưa phục hồi sau tác động của đại dịch Covid-19, ước tính các cơ sở khám chữa bệnh trên địa bàn thành phố đã vượt tổng mức thanh toán hơn 400 tỷ đồng.
Việc bệnh viện trở thành "con nợ" diễn ra từ năm 2019, khi cơ quan BHXH thực hiện thanh, quyết toán chi phí khám chữa bệnh BHYT đối với các bệnh viện theo phương thức tổng mức thanh toán. Cách tính toán này được căn cứ theo công thức hướng dẫn trong Nghị định 146, ban hành năm 2018 của Chính phủ.
Cụ thể, hàng quý, BHXH thực hiện giám định và tạm quyết toán cho các bệnh viện được xác định theo số lượng, giá dịch vụ y tế và các chi phí về thuốc, hóa chất, vật tư y tế, máu, chế phẩm máu chưa được tính vào giá dịch vụ đã sử dụng cho bệnh nhân theo Nghị định 146.
Tuy nhiên, khi quyết toán năm, cơ quan BHXH lại căn cứ vào tổng mức thanh toán (được xác định dựa vào tổng mức thanh toán của năm trước liền kề). Đây là trở ngại lớn nhất đối với tất cả bệnh viện, vì thực tế tại các cơ sở thì tổng chi phí khám chữa bệnh của năm sau luôn cao hơn năm trước. Tổng mức thanh toán khám chữa bệnh BHYT thấp hơn nhiều so với chi phí thực tế mà các cơ sở đã sử dụng cho bệnh nhân. Điều này dẫn đến hệ quả các chi phí phát sinh trong hoạt động khám chữa bệnh BHYT của các bệnh viện không được quỹ BHYT thanh toán do vượt tổng mức thanh toán.
Riêng năm 2021, dịch Covid-19 là nguyên nhân khách quan dẫn đến việc kê đơn điều trị ngoại trú dài ngày hơn. Bệnh nhân mắc các bệnh lý khác thường đến bệnh viện trong giai đoạn muộn nên bệnh cảnh nặng hơn, thời gian nằm điều trị dài hơn, chi phí cho đợt điều trị các nhóm bệnh nặng này cũng tăng lên nhưng lại không được xác định trong tổng mức thanh toán.
Theo Sở Y tế TP HCM, các bệnh viện không thể chủ động được việc xác định tổng mức thanh toán và việc xác định này phụ thuộc rất nhiều yếu tố như số lượt khám chữa bệnh, mô hình bệnh tật điều trị trong năm... Hơn nữa, hầu hết bệnh viện công lập tại TP HCM đều được giao tự chủ tài chính vốn đang gặp khó khăn về nguồn thu do giá viện phí chưa được tính đúng, tính đủ, nay lại luôn trong nguy cơ bị vượt tổng mức thanh toán khám chữa bệnh BHYT. Thực tế đang diễn ra, một số bệnh viện không còn nguồn chi thu nhập tăng thêm cho nhân viên, áp lực càng tăng khi tình hình nhân viên y tế xin nghỉ việc ngày càng nhiều.
Theo Bộ Y tế, giữa năm 2022, toàn quốc có 28/34 sở y tế và 12/21 bệnh viện tuyến trung ương báo cáo thiếu thuốc, gồm kháng sinh, thuốc gây nghiện, thuốc hướng tâm thần, một số thuốc tim mạch, điều trị tăng huyết áp, thuốc điều trị sốt xuất huyết... 26/34 sở y tế và 15/21 bệnh viện tuyến trung ương có tình trạng thiếu vật tư tiêu hao, hóa chất. 14/34 sở y tế và 8/21 bệnh viện tuyến trung ương có tình trạng thiếu thiết bị y tế.
Giải trình trước Quốc hội ngày 27/10, Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan phản ánh, nhiều bệnh viện đang trở thành con nợ do chi phí khám chữa bệnh bỏ ra chưa được Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán. Nguyên nhân chậm thanh toán BHYT là vướng mắc liên quan Luật Bảo hiểm y tế và Nghị định 146. Một số nội dung quy định chưa thống nhất trong các văn bản quy phạm pháp luật, dẫn đến khó khăn khi áp dụng tổng mức thanh toán của BHYT. "Không được thanh toán là một trong những nguyên nhân khiến các bệnh viện gặp khó khăn trong mua sắm, đấu thầu", bà Lan nói.
Để tháo gỡ, Chính phủ đã giao Bộ Y tế, Bảo hiểm xã hội Việt Nam nghiên cứu sửa Nghị định 146. Hiện dự thảo được Bộ Tư pháp thẩm định, đang trong quá trình hoàn chỉnh để trình Chính phủ vào cuối năm nay.
Nguồn vnexpress.net